Bir Hadis Âlimine Göre İslam’ın Özü

0
Paylaş

Ebu Davud es-Sicistani hicri 202 yılında Sicistan’da doğup, 275 yılında Basra’da vefat etmiş Yemen’in Ezd kabilesinden bir aileye mensuptur. İslami literatürde Kütüb-i Sitte (altı kitap) adıyla bilinen hadis eserlerinden biri olan Sünen-i Ebi Davud’un müellifidir. Ebu Davud Sünen’de hadisleri fıkıh konularına göre tertip etmiş ve eserlerinde hayatı boyunca topladığı 500.000 hadisten 4800’üne yer vermiştir.(1)

 

 

Bu değerli Sünen sahibi, hadis âlimi hakkına birçok övgü dolu söz bulunmaktadır. Hakim en-Neysaburi onun asrın hadis âlimi olduğunu söylemiştir. İbn Hibban’a göre Ebu Davud fıkıh ve hadisteki bilgisi, hafıza gücü ve takva bakımından en önemli âlimlerden biridir.(2) İbnu’l-Arabi “Sünen” hakkında şu değerlendirmeyi yapmıştır: “Eğer bir kişi, Kuran ve Ebu Davud’un Sünen’ini bilirse, dini mevzuların başlangıcını elde etmiş demektir.(3)

 

İlmi, şahsiyeti ve telif ettiği “Sünen” adlı eseriyle yaşadığı dönemde temayüz etmiş olan Ebu Davud, kendisine nispet edilen bir değerlendirmede şu tespitte bulunmaktadır:

 “Bütün bu hadislerden akıllı kişiye, bunların sadece dört tanesi yeter:

1.Hadis: Ameller niyetlere göre değerlendirilir.

2.Hadis: Kişinin faydasına olmayan işleri terk etmesi onun Müslümanlığının güzelliğine işarettir.

3.Hadis: Herhangi biriniz kendisi için istediğini kardeşi için de istemedikçe iman etmiş olmaz.

4.Hadis: Helal bellidir, haram bellidir. Ancak bunlar arasında sakınılması gerekilen birçok kimsenin helal mi haram mı olduğunu bilmediği konular vardır.”

Ebu Davud’un bize göre “İslam’ın özü” olarak belirlemiş olduğu bu dört hadis Müslüman hayatının hemen her alanını kuşatmış bulunmaktadır.

 

 

“Ameller niyetlere göre değerlendirilir.” hadisi en sahih hadis kaynaklarından biri olarak kabul edilen Buhari’nin “Sahih” isimli eserinin Hz. Ömer rivayeti ile gelen ilk hadisidir. Bu mesajla muhtemelen Buhari okuyucuya şimdi başladığın bu okuma işinde de hayatındaki diğer bütün iş, amel ve eylemlerde de niyetini sağlam tut mesajı vermek istemektedir. İmamı Nevevi de “Riyazüs Salihin”de ilk hadis olarak bu hadise yer vermiştir.

 

 

İkinci hadis, aslında birinci hadisle bir tedriciliğe işaret etmektedir. Şöyle ki, amel-eylem öncesindeki ilk adım niyetin sağlamlığı iken, ikinci adım ameldeki kalitedir.

 

Üçüncü hadis ise belki günümüzün en önemli karakter problemlerinden olan “egoistlik” yani “bencillik” in önüne geçmektedir.

 

Dördüncü hadis ile birçok kişinin helal haram noktasında belirsizliğe düşmüş olduğu karmaşık konulardan uzak durmayı öğütler.(4)


 

  1. M.Yaşar Ebu Davud es-Sicistani
  2. Kandemir M.Yaşar aga 120
  3. Dehlevi age -195
  4. Arş. Gör. Sezai Engin (Altınoluk sayı 333) age.38

 

Paylaş

İlk yorumu neden sen yapmıyorsun?